Rodziny ofiar reprezentuje Instytut Ordo Iuris, który złożył kasację od wyroku uniewinniającego. W rezultacie decyzji Sądu Najwyższego doszło do zmiany składu orzekającego, a do sprawy wyznaczono sędziego Antoniego Bojańczyka.

Prawnicy Ordo Iuris argumentowali, że wcześniejsi sędziowie publicznie wypowiadali się na temat statusu sędziów powołanych po reformach Krajowa Rada Sądownictwa z 2017 roku, co mogło budzić wątpliwości co do ich bezstronności.

W komunikacie Instytutu podkreślono, że „ocena bezstronności sędziego powinna następować indywidualnie, w odniesieniu do konkretnych okoliczności danej sprawy, a sam sposób powołania nie może stanowić podstawy do formułowania generalnych założeń co do braku bezstronności”.

Ordo Iuris przypomniało również, że już w lutym 2026 roku rozprawa kasacyjna została odwołana po złożeniu wniosku o wyłączenie sędziów Jacek Błaszczyk, Jarosław Matras oraz Jerzy Grubba. Pełnomocnicy rodzin ofiar wskazywali m.in. na wcześniejsze publiczne wypowiedzi sędziów dotyczące reform wymiaru sprawiedliwości oraz potencjalne związki z władzą wykonawczą.

„Sąd Najwyższy podzielił te zastrzeżenia i uwzględnił złożony wniosek” – zaznaczyło Ordo Iuris.

Sprawa dotyczy jednego z najbardziej dramatycznych wydarzeń w najnowszej historii Polski – katastrofy smoleńskiej z 10 kwietnia 2010 roku, w której zginęło 96 osób, w tym Lech Kaczyński wraz z małżonką oraz najważniejsi przedstawiciele państwa i dowódcy Wojska Polskiego.

Ordo Iuris szeroko krytykuje wcześniejsze rozstrzygnięcia sądowe dotyczące odpowiedzialności urzędników KPRM. W komunikacie przypomniano, że sąd apelacyjny uznał, iż kancelaria premiera miała jedynie techniczną rolę koordynatora lotu i nie posiadała kompetencji do odmowy organizacji przelotu do Smoleńska.

Prawnicy Instytutu podkreślają jednak, że postępowanie ma fundamentalne znaczenie nie tylko dla rodzin ofiar, ale także dla standardów bezstronności polskiego sądownictwa. „Rozstrzygnięcie Sądu Najwyższego ma znaczenie dla szerszej debaty dotyczącej standardów bezstronności sądów oraz zasad wyłączania sędziów z udziału w konkretnych sprawach” – wskazano w stanowisku Ordo Iuris.

Katastrofa smoleńska pozostaje jednym z najważniejszych i najbardziej emocjonalnych tematów polskiej debaty publicznej. Przez lata wokół śledztwa oraz odpowiedzialności za organizację lotu narosły ostre spory polityczne i prawne, które do dziś dzielą opinię publiczną.